Stanisław Bukowiec

10. kadencja, 19. posiedzenie, 3. dzień (11-10-2024) 14. punkt porządku dziennego: Przedstawiony przez Prezesa Rady Ministrów dokument: ˝Stan bezpieczeństwa ruchu drogowego oraz działania realizowane w tym zakresie w 2023 r.˝ wraz ze stanowiskiem Komisji Infrastruktury (druki nr 422 i 469). Sekretarz Stanu w Ministerstwie Infrastruktury Stanisław Bukowiec: Szanowna Pani Marszałek! Wysoka Izbo! Wiele pytań nie dotyczyło dzisiejszego tematu naszych obrad, wykraczało nieco poza niego, ale spróbuję odpowiedzieć na wszystkie albo na większość z nich. Pan poseł Krystian pyta o środki z Rządowego Funduszu Rozwoju Dróg. Otóż, panie pośle, w poprzednich latach - przypomnę, że środki na rok 2025 to jest kwota ok. 2700 mln - ta kwota była zbliżona. Dlatego że 2020 r. wynosiła 2,74 mld, w 2021 r. 2,76 mld, w 2022 r. 2,73 mld, w 2023 r. 2,65 mld. Jednorocznie - nie wiem z jakich przyczyn, mogę się domyślać, że z przyczyn związanych z kampanią wyborczą - na rok 2024 ta kwota wyniosła 4,6 mld. Jeśli chodzi o środki przeznaczone na Małopolskę, to one również są zbliżone do tych z lat poprzednich. Na Małopolskę na 2025 r. przewidzieliśmy 178 mln, a w poprzednich latach było to odpowiednio 220, 226, 203 i 192. Również w roku poprzednim to była kwota 348, wynikająca z kampanii wyborczej. Odpowiedziałem na to pytanie precyzyjnie. Pan poseł Ściebiorowski pytał o wypadki z udziałem pieszych, zresztą to pytanie się powtarzało. Proszę państwa, w tym sprawozdaniu znalazła się informacja o inwestycjach w infrastrukturę drogową, tzw. bezpieczną infrastrukturę, która obejmowała i obejmuje przebudowę dróg krajowych. Chodzi o prawoskręty, lewoskręty, dodatkowe przejścia dla pieszych, wysepki i oświetlenie przejść. Te inwestycje są realizowane właśnie po to, żeby poprawić bezpieczeństwo pieszych, którzy są uczestnikami ruchu drogowego. Pani poseł Wicha pytała o sprzedaż alkoholu na stacjach paliw. To pytanie do Ministerstwa Zdrowia. Pan poseł Tumanowicz pytał, to pytanie się powtarzało, jak wyeliminować zabójców drogowych. Mówił o tym pan minister Dariusz Klimczak, zapowiadając propozycje naszego resortu. Przypomnę jeszcze raz, że idą one w kierunku kary bezwzględnego więzienia dla osób, które są pod wpływem alkoholu, narkotyków, dla kierowców, którzy są pod wpływem narkotyków i alkoholu, a także dla tzw. recydywistów, czyli osób kierujących, które po odebraniu uprawnień do prowadzenia pojazdów nadal łamią prawo, jeżdżąc pojazdami. Pan poseł Lorek pytał o skuteczność zakazu dla kierowców. Chodzi o odebranie uprawnień. Pytał również o to, kto ma pierwszeństwo, rowerzysta czy kierowca. To oczywiście jest problem. Coraz częściej spotykamy się z takimi pytaniami, dlatego że na drogach widzimy, że ruch rowerzystów jest zwiększony. Pan minister Adamczyk mówił również o tym, że udział rowerzystów i osób poruszających się na hulajnogach jest w zestawieniu wypadków, zdarzeń, kolizji coraz większy. M.in. po to powołaliśmy pełnomocnika do spraw rozwoju ruchu rowerowego. Ostatnio odbyło się spotkanie z przedstawicielami wszystkich urzędów marszałkowskich, które bardzo mocno rozbudowują, również z własnych środków, a także ze środków europejskich, drogi rowerowe, ścieżki rowerowe i całą infrastrukturę rowerową. Będziemy rozmawiać o tym, aby ewentualnie dostosowywać prawo do tego, co widzimy na drogach, aby eliminować różne kolizyjne sytuacje. To dotyczy również pytania pani poseł Kozłowskiej odnośnie rowerzystów. Ten pakiet będzie przez nas analizowany. Pani poseł Paulina Matysiak pytała o liczbę fotoradarów, o system CANARD, czyli Centrum Automatycznego Nadzoru nad Ruchem Drogowym. Otóż, pani poseł, zwiększamy liczbę urządzeń. Nie chodzi tylko o fotoradary. Będą to również fotoradary do odcinkowego pomiaru prędkości. Takich urządzeń będzie w najbliższym czasie 128. W tej chwili na drogach jest blisko 600 takich urządzeń, więc to będzie dość duże zwiększenie tego pakietu. Środki na ten cel pochodzą z KPO. Już rozpoczęły się przygotowania do tej inwestycji, do zakupu i montażu tych urządzeń. Pytała pani o samorządy, o to, czy będą mogły dostać uprawnienia, jeśli chodzi o obsługę tych urządzeń. Otóż stoimy na stanowisku, że system centralnego nadzoru nad tzw. systemem fotoradarowym jest najlepszym rozwiązaniem. Oczywiście współpracujemy w tym zakresie z samorządami, choćby z miastem stołecznym Warszawą. Samorządy proponują, wskazują nam miejsca, gdzie takie fotoradary powinny być instalowane ze względów bezpieczeństwa. Jeżeli dostajemy takie sygnały z innych miast czy od zarządców innych dróg, to Inspekcja Transportu Drogowego reaguje na takie zgłoszenia. Przygotowujemy się również, padały pytania, które tego dotyczyły, w kwestii systemu tzw. ściągalności naruszeń, jeśli chodzi o fotoradary. W najbliższym czasie zostaną państwu przedłożone propozycje, jeśli chodzi o zmianę trybu ściągalności tych naruszeń, dlatego że w tym zakresie Inspekcja Transportu Drogowego ma rzeczywiście duży kłopot. Chodzi o to, że osoby, które dokonują takich naruszeń, jak na razie skutecznie unikają odpowiedzialności. Myślę jednak, że ten system wyeliminuje nieuczciwych kierowców. Pan poseł Skalik pytał o zwiększenie ruchu kolejowego. Usłyszałem zarzut, że bardziej stawiamy na kolej niż na drogi. (Poseł Włodzimierz Skalik: Przymus podróżowania...) Nie, panie pośle, nie będzie żadnego przymusu. Oczywiście inwestujemy w ruch kolejowy. Są budowane nowe linie, choćby linia Podłęże - Piekiełko, ale to wcale nie zmniejsza liczby inwestycji drogowych wynikających choćby z naszego krajowego planu. W ostatnich tygodniach podjęte zostały również decyzje dotyczące nowych odcinków dróg krajowych, dróg ekspresowych. W najbliższym czasie będziemy przystępować m.in. do dużej inwestycji, jaką jest zachodnia obwodnica Szczecina. Absolutnie nie rezygnujemy z inwestycji drogowych. Pani poseł Paluch pytała również o rowerzystów, o drogi rowerowe w Małopolsce. Ja też jestem z Małopolski, pani poseł, i myślę, że rowerzystów na drogach rowerowych w Małopolsce jest jednak sporo. Nie jest tak, że nikt nie korzysta z tych dróg. Przechodzę do kolejnych pytań. Pani poseł Jachira pytała o fotoradary, więc potwierdzam, będzie ich więcej. Pani poseł Zawisza pytała o kierowców z sądowym zakazem. Już o tym mówiłem. Takie rozstrzygnięcia, takie propozycje zostały przez nas złożone. Pan poseł Henryk Szopiński pytał o drogi powiatowe. Jeśli chodzi o bezpieczeństwo na drogach powiatowych, to myślę, że ta propozycja zwiększenia sankcji za przekroczenie prędkości właśnie na tych terenach dotyczy przede wszystkim dróg powiatowych poza obszarem zabudowanym. Według różnych naszych danych do 90% wypadków dochodzi właśnie na takich drogach. A więc myślę, że tutaj raz - sankcje, a dwa - inwestycje. Proszę państwa, chciałbym podkreślić, że Rządowy Fundusz Rozwoju Dróg będzie kontynuowany i będziemy dalej wspierać samorządy. Jednocześnie pragnę przypomnieć, że w ramach ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego w tej chwili samorządy będą miały więcej możliwości, żeby również inwestować w swoje drogi lokalne. Myślę, że połączenie tych dwóch źródeł da dobre efekty. Pan minister Andrzej Szejna pytał właśnie o tę propozycję w sprawie zabójców drogowych. W Ministerstwie Sprawiedliwości powstał zespół roboczy, w którym są przedstawiciele resortu sprawiedliwości, resortu infrastruktury oraz MSWiA. Tam trwają właśnie prace związane ze zmianą przepisów. Panowie posłowie Horała i Szynkowski vel Sęk pytali o tempo prac. Tutaj mamy do czynienia z innymi przepisami, które są związane z Kodeksem karnym, więc dlatego te propozycje, które my jako resort infrastruktury proponujemy, będą już w gestii ministra sprawiedliwości, jeśli chodzi o przedłożenie tego projektu. Pan poseł Chojecki pytał o ˝Program bezpiecznej infrastruktury drogowej˝. Otóż proszę państwa, my będziemy ten program kontynuować w ramach ˝Programu wzmocnienia krajowej sieci drogowej˝, proszę być spokojnym. Będą dalej środki na inwestycje poprawiające tę właśnie infrastrukturę w obszarze skrzyżowań, rond, przejść dla pieszych, doświetlenia, oświetlenia, bo o tym również mówiliśmy. Pan poseł Józefaciuk pytał o hulajnogi, o straże gminne. To jest w kompetencjach samorządów, jeśli chodzi o to, w jaki sposób dany samorząd ustala swoje uchwały porządkowe. Tak zrozumiałem pytanie. Być może odpowiemy na piśmie, jeżeli źle odczytaliśmy to pytanie. Natomiast druga część pytania była związana z sygnalizacją świetlną i samochodami autonomicznymi. Otóż tak, trwają prace w naszym resorcie zarówno nad pojazdami autonomicznymi, jak i nad automatycznym systemem oświetlenia czy bardziej precyzyjnie: sygnalizacji świetnej. Jak będą już pewne propozycje, będziemy państwu przedstawiać. Pani poseł Dorota Olko twierdzi, że kampanie są skierowane tylko do pieszych. To nie tylko kampanie edukacyjne. Były też kampanie medialne, które dotyczyły np. prędkości i błędów kierowców, które popełniają w czasie prowadzenia pojazdów. Takie kampanie również były prowadzone. Pan poseł Matecki - konfiskata pojazdów. To pytanie do pana ministra Bodnara. Pani poseł Rak pytała o Rządowy Fundusz Rozwoju Dróg. Tak, będzie to kontynuowane, również w części dotyczącej poprawy ruchu rowerowego. Pan poseł Wicher i pani poseł Szczurek-Żelazko pytali o Sądeczankę. Proszę państwa, temat jest mi oczywiście znany. Spotkałem się ostatnio z przedstawicielami wszystkich samorządów zainteresowanych przebiegiem tej trasy. Nie jest tajemnicą, że propozycja, która była w ostatnich latach przedstawiana samorządom i lokalnemu środowisku, była mocno oprotestowana. Dlatego po tym spotkaniu zapadły pewne decyzje. Otóż zaproponowaliśmy etapowanie tego zadania. (Głos z sali: Za naszych czasów to było...) No nie było, pani poseł. (Głos z sali: Pan poseł poszedł wtedy z nami.) (Dzwonek) Pani poseł, wiemy doskonale, że decyzja środowiskowa, która jest procedowana, a która do końca roku ma zostać wydana, przewiduje zupełnie inny przebieg trasy niż ten, który np. zaproponowały samorządy trzech gmin, więc w tej chwili... (Poseł Patryk Wicher: Ale mapowanie to nie zmiana trasy.) (Dzwonek) Sekundę. Proszę mi dać przekazać. Otóż po spotkaniu z samorządowcami ustaliliśmy, że trzy etapy, te, które nie wzbudzają kontrowersji, będą realizowane w pierwszej kolejności, natomiast dwa etapy, które są mocno oprotestowane, w których przypadku samorządy zaproponowały alternatywną drogę, będą przedmiotem dalszych konsultacji, ustaleń z generalną dyrekcją. Kolejne pytania. Pani poseł Małgorzata Pępek pytała o zmiany w egzaminowaniu kierowców. Otóż przewidujemy takie zmiany. Powiem tylko o dwóch propozycjach: brak możliwości kontynuowania egzaminu w przypadku spowodowania zagrożeń na placu manewrowym oraz możliwość przeprowadzenia egzaminu na kategorię A przez egzaminatora bez udziału drugiego kierowcy w samochodzie, który jedzie za takim motocyklistą. I jeszcze jest doprecyzowanie, że czas trwania egzaminu to 25 minut. To są bardzo techniczne uwagi, ale wynikają z naszych analiz i z głosów, które płyną zarówno ze środowiska egzaminatorów, jak i instruktorów nauki jazdy. Kolejne są pytania pana posła Boguckiego. To już są pytania inwestycyjne, więc jeśli pan poseł pozwoli, to odpowiem na piśmie odnośnie do dróg S3 i S6. Pani poseł Grygorcewicz miała wątpliwości, czy obniżenie wieku do 17 lat dla młodych kierowców nie jest ryzykowne. Otóż uważamy, że po pierwsze, na podstawie doświadczeń innych krajów europejskich, gdzie takie rozwiązania są (Dzwonek) stosowane, raczej nie. To raczej pomoże, szczególnie w przygotowaniu praktycznym tych kierowców. Osoba towarzysząca przy młodym kierowcy będzie na pewno dobrym instruktorem już praktycznej nauki jazdy. Kolejne pytanie. Pan poseł Sterczewski pytał o liczbę radarów. Odpowiedziałem na to. O ściągalności również mówiłem. Jeśli chodzi o pytanie pana posła Horały, to na to też już odpowiedziałem. Pan poseł Szynkowski vel Sęk, pan poseł Gołojuch - program oświetleniowy. Tak, będzie kontynuowany w ramach programu wzmacniania. Pan poseł Chrzan pytał o Rządowy Fundusz Rozwoju Dróg. Tutaj też będzie kontynuacja. Jeśli chodzi o pytanie pani poseł Czechak. W przypadku uwzględnienia przejść dla pieszych to jest w decyzji wojewody, który może tak przygotować warunki naboru, że może to uwzględniać, więc tutaj nie ma żadnych naszych odgórnych dyrektyw. Promujemy na pewno takie rozwiązania i wiem, że wojewodowie również. Nie wiem, czy wszyscy, jeżeli jest jakiś ewenement, to bardzo proszę o szczegółową informację. Wyjaśnimy to. Pan poseł Szefernaker - piraci drogowi, już o tym mówiłem. Również pytania o programy dla samorządów - pan poseł Mrówczyński, pan poseł Schreiber. Pan poseł Weber mówił o Polskim Ładzie. To jest program, który nie jest realizowany i nie był realizowany przez Ministerstwo Infrastruktury. Natomiast, proszę państwa, przy tej okazji chciałbym, żebyście państwo byli świadomi jednego: że w ramach procedowania nad tzw. ustawą powodziową w ramach tego funduszu chcemy uwzględnić pomoc dla samorządów w odbudowie dróg lokalnych, mostów, które zostały zerwane przez powódź. Oczywiście nie umniejszając, podkreślam, nie umniejszając funduszu, który do tej pory funkcjonował. Będziemy proponować dodatkowe środki. Jednak w tym momencie trzeba mieć z tyłu głowy, że tam pomoc jest w tej chwili bezwzględnie konieczna. Tam mamy wiele kilometrów dróg, kilkaset mostów, które są zerwane. Przy okazji chciałbym podziękować przedstawicielom IBDiM-u, czyli naszego Instytutu Badawczego Dróg i Mostów, którego przedstawiciele pracują w terenie, również przedstawicielom politechnik, Polskiej Izbie Inżynierów Budownictwa. Ci ludzie pracują społecznie, dokonując oceny, ekspertyzy dróg i mostów, które oczekują na odbudowę. Pani poseł Bartuś pytała o sądeczankę, ale również o przebudowę drogi. To też na piśmie, bo to szczegółowe pytanie. Pani poseł Cicholska - o fundusze. Podkreślałem również temat ustawy o dochodach JST. Pan poseł Łącki pytał o zabójców drogowych. O tym mówiłem. Pan poseł Przemysław Witek pytał o spójny system, który nam proponuje Unia Europejska. Panie pośle, analizujemy to, rozumiem, że chodzi o powołanie pewnej agencji bezpieczeństwa transportu. Analizujemy tę sytuację, prace trwają, za wcześnie, żebyśmy na ten temat mówili. Pan poseł Tchórzewski pytał o recydywistów. Czy ta kara jest odpowiednia? Kary więzienia jeszcze nie ma, panie pośle, chcemy ją właśnie wprowadzić. Nie zgadzam się z tym, co pan powiedział, że kara więzienia dla recydywistów to jest coś dobrego. Uważam, że jednak jeżeli wprowadzimy taką karę, to będzie ona odpowiednia, słuszna. Dziękuję bardzo. (Oklaski) Przebieg posiedzenia