Rafał Rosiński

10. kadencja, 17. posiedzenie, 1. dzień (11-09-2024) 3. punkt porządku dziennego: Pierwsze czytanie poselskiego projektu ustawy o zmianie ustawy - Kodeks wyborczy (druk nr 556). Podsekretarz Stanu w Ministerstwie Cyfryzacji Rafał Rosiński: Szanowny Panie Marszałku! Wysoka Izbo! Przedstawiony przez pana posła wnioskodawcę ministra cyfryzacji Michała Gramatykę projekt poselski jest projektem ustawy, który wychodzi naprzeciw pewnemu wykluczeniu, także społecznemu, osób, które chciałyby wziąć udział w procesie wyborczym, ale nie mają takiej możliwości. Jest to - trzeba odpowiedzieć szczerze, takie pytania także padały - uzupełnienie tradycyjnej formy zbierania podpisów. Jest to projekt, który wymaga - i tu stanowisko Ministerstwa Cyfryzacji - pewnego rodzaju wyzwań organizacyjno-technicznych i stworzenia dedykowanego portalu przez PKW, aby odpowiadał on zabezpieczeniu w zakresie ochrony danych osobowych, bo w tym momencie RODO dla obywateli odgrywa kluczową rolę. Były pytania dotyczące tego, czy te dane osobowe będą bezpieczne. Jeśli chodzi o rozwiązania, które będą opracowywane przez komisję, to ważne jest, aby każdy obywatel czuł się bezpiecznie, aby dane osobowe udostępniane poprzez proces zbierania podpisów były w pełni zabezpieczone. Już dzisiaj mamy takie rozwiązania, dzięki którym obywatele składają deklaracje podatkowe, wnioski urzędowe w sposób elektroniczny, zaopatrując je podpisem elektronicznym, podpisem kwalifikowanym. Te wszelkie rozwiązania powinny iść w tym kierunku, aby obywatele czuli się bezpiecznie. Zaprezentowany projekt poselski wymaga jak najbardziej dogłębnej pracy. Uwagi, które chciałem Wysokiej Izbie i państwu zaprezentować, można zrealizować na kilka sposobów. Po pierwsze, zapisywać kolejne podpisy elektroniczne odrębnie od podpisanych dokumentów i odrębnie od siebie. Niektóre formaty podpisów stwarzają taką możliwość. Po drugie, tworzyć tyle kopii dokumentów stwierdzających poparcie dla kandydatów lub list kandydatów, ilu wyborców zdecydowało się złożyć ten podpis. Po trzecie, w ogóle zrezygnować ze zbierania podpisów elektronicznych, uznając, że wskazanie określonego kandydata lub listy kandydatów przez wcześniej uwierzytelnionego w portalu wyborcę, np. poprzez naciśnięcie przycisku ˝popieram˝, będzie w pełni wystarczające. W przypadku wskazanych sposobów w pierwszym i drugim punkcie w portalu odkładałoby się odrębne dowody udzielania poparcia opatrzone podpisami elektronicznymi równoważnymi z podpisem własnoręcznym na podstawie innych przepisów. W przypadku wskazanym w punkcie trzecim dowodem udzielenia poparcia byłaby funkcjonalność systemu teleinformatycznego portalu, który musiałby zapewniać jednoznaczne przyporządkowanie określonych działań użytkowników uwierzytelnionych w tym portalu jako udzielenie poparcia kandydatowi lub liście kandydatów. W szczególności portal musiałby pobierać ze środka identyfikacji elektronicznej zestaw danych: imię, nazwisko oraz PESEL i przyłączać, wiązać te dane z określonym kandydatem lub listą kandydatów. Środek identyfikacji elektronicznej nie jest bowiem podpisem elektronicznym i nie pozwala tak jak podpis elektroniczny na potwierdzenie tożsamości osoby, która podpisała dokument, ale jedynie na potwierdzenie tożsamości osoby, która korzysta z usługi on-line. Należy przy tym mieć na uwadze, że mnogość formatów podpisów elektronicznych powoduje, że w przypadku gdyby udostępnione na portalu formularze pozwalały na złożenie podpisów w dowolnym formacie, mogłoby to utrudnić późniejsze zarządzanie zebranym zbiorem danych. Padło również pytanie, w jaki sposób te rozwiązania organizacyjne, techniczne miałyby wyglądać. Przy tworzeniu projektowanych rozwiązań należałoby przyjąć następujące założenia. Po pierwsze, z uwagi na niezaprzeczalność podpisów elektronicznych, pewną dowodowość w przypadku wątpliwości konfliktów powinno wymagać się złożenia podpisu elektronicznego, a nie jedynie identyfikacji i uwierzytelnienia osoby udzielającej poparcia w portalu. Po drugie, z uwagi na potrzebę zapewnienia interoperacyjności formularze elektroniczne pozwalające na wskazanie adresu zamieszkania osoby udzielającej poparcia i podpisanie poparcia dla kandydata lub listy kandydatów zostaną przygotowane w ramach portalu przez podmiot zarządzający tym portalem, a nie przez komitety wyborcze. Komitety wyborcze będą przygotowywały jedynie zgodnie ze wzorem dokumenty elektroniczne z nazwiskiem bądź nazwiskami kandydatów. Z uwagi na możliwe w przypadku elektronicznej procedury ograniczenie przetwarzania zakresu danych osobowych przez komitety wyborcze numer PESEL osoby popierającej kandydata, czy listę może być ukryty dla tych komitetów. Były też pytania związane z inicjatywą ustawodawczą, zgłaszanym udziałem czy organizowaniem referendum. Oczywiście wymaga to pewnego doprecyzowania, prac w komisji, ale jak najbardziej uważam, że to jest droga w dobrym kierunku. W związku z powyższym Ministerstwo Cyfryzacji pozytywnie opiniuje poselski projekt ustawy o zmianie ustawy - Kodeks wyborczy z zastrzeżeniem uwzględnienia proponowanych zmian odnośnie do projektu ustawy. Dziękuję bardzo. (Oklaski) Przebieg posiedzenia