Wojciech Konieczny

10. kadencja, 16. posiedzenie, 2. dzień (24-07-2024) 12. punkt porządku dziennego: Sprawozdanie Komisji Zdrowia o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy o publicznej służbie krwi (druki nr 548 i 563). Sekretarz Stanu w Ministerstwie Zdrowia Wojciech Konieczny: Dziękuję bardzo. Panie Marszałku! Szanowni Państwo! Oczywiście ustawa w naszym rozumieniu jest właściwie ustawą techniczną, jest ustawą, która ma na celu po prostu przeniesienie przepisów dotyczących przeliczenia oddanych składników krwi na krew pełną z poziomu ustawy na poziom rozporządzenia. Wnioskowała o to Najwyższa Izba Kontroli, która przeprowadzając kontrole w ośrodkach wojewódzkich, stwierdziła pewne nieścisłości, to, że przeliczenia odbywają się na różnych zasadach i w różny sposób. Ta ustawa to porządkuje. Oczywiście wychodząc również naprzeciw postulatom środowiska krwiodawców, jak najbardziej uważamy, że postęp technologiczny nie może wiązać się z brakiem uznania krwiodawców, wtedy kiedy oddają jedynie pewne, nazwijmy to, części krwi. Wiemy, że ten postęp dalej będzie się dokonywał, że będą nowe rozwiązania, stąd przeniesienie do poziomu rozporządzenia, gdyż nie da się w ustawie zapisać wszystkiego, co nam przyniosą najbliższe lata. Chcemy też ustrzec się przed podobną sytuacją w przyszłości, że dzisiaj zapiszemy to, co jest dzisiaj, i to nie będzie wystarczające, ponieważ technologie pójdą naprzód. Dziękuję za wszystkie głosy wsparcia i zrozumienia istoty tej ustawy. Rzeczywiście jest to ustawa jak najbardziej potrzebna, taka, której wprowadzenie nie powinno budzić jakichkolwiek kontrowersji. Proszę państwa, były pytania. Postaram się na nie odpowiedzieć, tak jak udało mi się je wszystkie wynotować. Pani prof. Chybicka spytała, czy i jak będą przeliczane komórki macierzyste. Muszę powiedzieć, że komórki macierzyste nie są ujmowane w ustawie, którą dzisiaj omawiamy. Sprawy postępowania dotyczącego komórek macierzystych są traktowane jako sfera transplantologii. Ustawy nie stosuje się ani do szpiku, ani do krwi pępowinowej, do tych źródeł, powiedzmy, komórek macierzystych, które są. W związku z tym ta ustawa nie będzie tutaj w żaden sposób regulować również jakichkolwiek przeliczeń. Pan poseł Hoc spytał, czy będzie jakaś różnica dla dawców krwi 0 Rh-, jakieś dodatkowe przywileje. Nie. Myślę, że to się będzie też przewijać w odpowiedzi na niektóre inne pytania: dawstwo krwi jest traktowane jako coś pięknego, jako coś, co się daje, jako czynność honorowa. Myślę, że wszyscy to rozumiemy. Wszyscy wiemy, że krew oczywiście jest bezcenna, ale nie jest towarem i nie będzie podlegać pewnym rozwiązaniom, które na pierwszy rzut oka mogłyby wydawać się rozwiązaniami logicznymi, ale wtedy zaprzeczyłyby tym ideałom, które leżą u podstaw honorowego dawstwa krwi. Wiemy również o tym, że rozwiązania unijne, które porządkują ten zakres, to znaczy nie dokładnie, ale w pewnym sensie określają zasady oddawania krwi i zasady prowadzenia całego tego procesu, również nie uwzględniają takich rozwiązań, powiedzmy, finansowych czy innych. Pewne zmiany, które by występowały, wymagałyby zgodności z prawem unijnym, ze wszystkimi tego następstwami. Myślę, że to jest odpowiedź na kilka pytań, a przynajmniej na część pytań, które padły. Czekolady są marnej jakości. Tutaj muszę powiedzieć, że my oczywiście nadzorujemy skład tych czekolad. One są pozbawione różnych substancji szkodliwych, które znajdują się w ogólnie dostępnych czekoladach, natomiast są bogate w masę kakaową bogatą w żelazo, która wspomaga odbudowę krwi jako tkanki, w związku z czym musimy to uwzględniać, nie możemy dopuścić czekolad o być może lepszym smaku, wyglądzie itd. Oczywiście staramy się, ale najważniejsze jest to, aby te czekolady spełniały normy, które są ustalone przez autorytety w tym zakresie. (Głos z sali: Masa kakaowa 40% to za mało.) Pracodawca nie płaci składki zdrowotnej ZUS za dzień donacji. To jest niewłaściwe postępowanie, taka sytuacja nie powinna mieć miejsca. Być może mówimy o osobach samozatrudnionych, tutaj taka sytuacja może wystąpić, ale pracodawcy jako tacy nie są upoważnieni do odliczania składki zdrowotnej, do niepłacenia za te dni. Pan poseł Tomaszewski wskazał inflację skumulowaną w wysokości 51%, 130 zł za litr krwi. No rzeczywiście... (Głos z sali: Z podatku.) Tak, tak, odpis podatkowy. My w tej chwili nie pracujemy nad zwiększeniem tej kwoty. Być może w ramach jakiejś kolejnej nowelizacji podejdziemy do tego w jakiś sposób, z tym że ministerstwo jako takie stoi na stanowisku, że jest to czynność honorowa, jest to czynność, która nie powinna nieść ze sobą jakiejś opcji, nie chcę powiedzieć: zysku, ale jakichś korzyści materialnych. Stąd te prace, mimo że również być może wydają się logiczne, nie są prowadzone w tej chwili. Dosyć pilnujemy tego stanowiska, aby to honorowe podejście było w przepisach respektowane. Pan poseł Wicher, elektroniczne legitymacje i inne rozwiązania, które były prowadzone w ministerstwie, w jakiś sposób toczyły się nad nimi prace. Tak, my tego nie wyrzucamy. Kontynuujemy prace nad niektórymi rozwiązaniami. Będzie nowelizacja ustawy, w której pewne przepisy zostaną wprowadzone, oczywiście ogólnie w zgodności z rozwojem informatyzacji i innymi przepisami, więc myślę, że jak najbardziej i w zespole, który pan prowadzi, i w innych okolicznościach będziemy mieli czas i okazję o tym dłużej rozmawiać. Ale jak najbardziej, wiele rozwiązań, nad którymi w poprzedniej kadencji procedowano, pewnie znajdzie swoje spełnienie już w tej kadencji. Pani poseł Szczurek-Żelazko zadała pytanie o efekty kampanii i tych wszystkich procesów, które prowadzi ministerstwo, i nie tylko ministerstwo przecież, aby zachęcić do większej liczby donacji - większej liczby zarówno jeśli chodzi o liczbę dawców, jak i o to, ile tej krwi w litrach jest oddawane, czy też przeliczając to na składniki morfotyczne. Mogę powiedzieć - oczywiście dotyczy to bardziej czasów, w których za resort zdrowia odpowiadała inna opcja polityczna, ale dane na ten temat mamy - że w 2023 r. zaobserwowano wzrost liczby dawców w stosunku do 2022 r. o 3%. Liczba dawców wynosi ok. 600 tys. Wzrost liczby donacji i składników - o ponad 5%. Liczba donacji rocznie wynosi ok. 1,5 mln. W związku z tym tak, ten postęp jest widoczny, może rzeczywiście nie jest tak, jakbyśmy się wszyscy spodziewali, ale te kampanie na pewno będą poprawiane i będą wdrażane nowe elementy. Jest widoczny postęp, tutaj nie mamy takiego sygnału, żebyśmy mieli kryzys. Miałem pytanie, jakie działania promujące krwiodawstwo planuje Ministerstwo Zdrowia. Jest program polityki zdrowotnej: samowystarczalność w zakresie krwi w Rzeczypospolitej Polskiej. Jest to 5-letni program. Trwa obecnie nowa edycja, jest to 4. edycja. Trwa od 2021 r., czyli skończy się w 2026 r. W przyszłym roku na pewno skupimy się na tym, aby kontynuować ten program i oczywiście dokonać takich zmian, które będą skutkowały zarówno większą liczbą krwiodawców, jak i większą liczbą donacji. Prowadzony program jest podstawowy - poza nim oczywiście są te wszystkie akcje i różne promocje prowadzone zarówno przez Ministerstwo Zdrowia, jak i przez podległe instytucje. Pan poseł Sachajko postulował, aby wymienić te przywileje, które przysługują krwiodawcom. Panie pośle, wiemy o dniu wolnym w dniu donacji i w dniu następnym, o tym, że można być przyjętym poza kolejnością w AOS-ie, czyli przez specjalistów, mamy obsługę w aptece poza kolejnością, ułatwienia w korzystaniu z sanatoriów. Oczywiście ten odpis podatkowy też można tak potraktować. Wracam natomiast do tego... Może odpowiem na piśmie. Jeżeli pan poseł chce otrzymać spis tych wszystkich przywilejów, to jak najbardziej odpowiemy na piśmie i uwzględnimy wszystkie te opcje. Chciałbym jeszcze raz tutaj podkreślić, że rozwiązania unijne zakładają dobrowolność i oddawanie krwi na zasadzie honorowej. Gdybyśmy chcieli przeprowadzać te zmiany, to prawdopodobnie musiałyby przejść proces uzgodnienia z Unią Europejską i sprawdzenia zgodności z przepisami, które nas obowiązują. Jeszcze pan poseł Krzemiński spytał tutaj o to, czy jest planowane zwolnienie z płatnego parkowania. To jest pytanie, które, powiedzmy, częściowo dotyczy oczywiście rządu, ale częściowo także samorządów. Samorządy mogą ustalać różne zasady w swoich strefach płatnego parkowania. Nie będziemy w nie w jakikolwiek sposób ingerować. Nie mogę natomiast potwierdzić informacji, że takie prace toczą się obecnie w Ministerstwie Zdrowia. Jest to jedno z rozwiązań, które mogłyby być pewnym przywilejem. Być może w czasie nowelizacji ustawy będziemy się zastanawiać nad różnymi rozwiązaniami, które na pewno napłyną do nas w trakcie konsultacji. Kończąc, powiem, że naprawdę oddaję cześć wszystkim dawcom krwi, wszystkim osobom, które są w to zaangażowane. Wiemy, że nie robią tego dla przywilejów, dla tych mniejszych lub większych korzyści, dlatego jest to piękne, ludzkie zachowanie nacechowane głębokim humanizmem. Zapewne wszystkim nam zależy, żeby tak zostało. Bardzo dziękuję państwu za głosy poparcia dla ustawy i liczę na jej przyjęcie. Dziękuję bardzo. (Oklaski) Przebieg posiedzenia