10. kadencja, 65. posiedzenie, 4. dzień (18-09-2026)

51. punkt porządku dziennego:

Pierwsze czytanie rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym oraz niektórych innych ustaw (druk nr 3004).

Poseł Piotr Górnikiewicz (tekst niewygłoszony):

    Stanowisko

    Panie Marszałku! Wysoka Izbo! W imieniu Klubu Parlamentarnego Polska 2050 chciałbym przedstawić stanowisko wobec rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy o Krajowym Rejestrze Sądowym oraz niektórych innych ustaw, zawartego w druku nr 3004.

    Krajowy Rejestr Sądowy jest jednym z podstawowych źródeł informacji o uczestnikach obrotu prawnego i gospodarczego. Od jego aktualności, wiarygodności oraz sprawności działania zależy bezpieczeństwo przedsiębiorców, wierzycieli, organizacji społecznych i obywateli. Dlatego pozytywnie oceniamy kierunek projektu: dalszą cyfryzację postępowania rejestrowego, poprawę jakości danych oraz ograniczenie czynności, które dziś angażują sądy, a nie prowadzą do realnego uporządkowania rejestru.

    Projekt odpowiada na praktyczne problemy ujawnione po kilku latach funkcjonowania elektronicznego KRS. Wprowadza konta podmiotów wpisanych do rejestru, porządkuje zasady składania pism drogą elektroniczną i przewiduje automatyczną wymianę informacji z rejestrem PESEL. Dzięki temu zmiana nazwiska, numeru PESEL czy informacja o zgonie osoby ujawnionej w KRS będzie mogła szybciej znaleźć odzwierciedlenie w rejestrze. Jest to rozwiązanie racjonalne, które ograniczy rozbieżności między rejestrami publicznymi.

    Istotna część projektu dotyczy postępowań przymuszających. Z uzasadnienia wynika, że postępowania związane z niezłożeniem dokumentów finansowych stanowią około 80% wszystkich postępowań przymuszających prowadzonych przez sądy rejestrowe. Obecny model bywa kosztowny i mało skuteczny, szczególnie wobec podmiotów, które faktycznie nie prowadzą działalności i nie posiadają majątku. Projekt umożliwia odstąpienie od nakładania grzywny, jeżeli jej egzekucja byłaby bezskuteczna, oraz wprowadza widoczną w KRS wzmiankę o niewykonywaniu obowiązku złożenia dokumentów finansowych. Takie rozwiązanie może lepiej informować uczestników obrotu, a zarazem uwolnić czas pracowników sądów na sprawniejsze rozpoznawanie wniosków rejestrowych.

    Pozytywnie oceniamy również usprawnienie procedury usuwania z rejestru tzw. podmiotów martwych. Sąd będzie mógł korzystać z danych urzędu skarbowego, ZUS, ksiąg wieczystych, rejestru zastawów i centralnej ewidencji pojazdów. Jednocześnie w KRS ma być ujawniana wzmianka o prowadzeniu postępowania o rozwiązanie podmiotu bez likwidacji. Zwiększa to przejrzystość procedury dla wierzycieli i innych zainteresowanych osób.

    Projekt wzmacnia także wiarygodność adresów ujawnianych w KRS przez nałożenie obowiązku wykazania tytułu prawnego do lokalu wskazanego jako adres siedziby. Intencja jest słuszna: rejestr nie powinien legitymizować adresów fikcyjnych ani wskazywanych bez wiedzy właściciela nieruchomości. W toku prac komisji należy jednak dopilnować, aby rozwiązanie nie tworzyło nadmiernego formalizmu, zwłaszcza w prostych i typowych przypadkach korzystania z lokalu na podstawie zgody właściciela.

    Na poparcie zasługują również przepisy chroniące dane osobowe i informacje z Krajowego Rejestru Karnego, obowiązek ujawniania oznaczenia ˝w restrukturyzacji˝, informacja o statusie spółki publicznej oraz umożliwienie prostym spółkom akcyjnym prowadzenia działalności pożytku publicznego na zasadach analogicznych do innych spółek kapitałowych, o ile nie działają w celu osiągnięcia zysku i przeznaczają dochód na cele statutowe.

    W komisji powinniśmy jednak dokładnie ocenić kilka rozwiązań proceduralnych. Po pierwsze, zwrot pisma bez wezwania do usunięcia braku w razie skorzystania z niewłaściwego konta w systemie musi być stosowany proporcjonalnie i nie może prowadzić do utraty praw z powodu awarii lub problemu technicznego niezależnego od strony. Po drugie, pełna elektronizacja musi iść w parze z czytelnymi pouczeniami, stabilnym systemem oraz realnym wsparciem dla fundacji, stowarzyszeń i mniejszych podmiotów. Po trzecie, domniemanie braku majątku i faktycznego nieprowadzenia działalności po upływie 2 miesięcy wymaga oceny z punktu widzenia ochrony wierzycieli oraz prawa podmiotu do skutecznego udziału w postępowaniu. Warto również przeanalizować ograniczenie możliwości zaskarżania niektórych rozstrzygnięć sądu rejestrowego.

    Klub Parlamentarny Polska 2050 popiera rozwiązania, które zwiększają wiarygodność Krajowego Rejestru Sądowego, ograniczają zbędną biurokrację i pozwalają sądom skoncentrować się na sprawach rzeczywiście wymagających rozstrzygnięcia. Jednocześnie oczekujemy dopracowania wskazanych gwarancji proceduralnych podczas prac komisji.

    W związku z tym Klub Parlamentarny Polska 2050 opowiada się za skierowaniem projektu z druku nr 3004 do dalszych prac w komisji.

Przebieg posiedzenia