Jolanta Zięba-Gzik

10. kadencja, 63. posiedzenie, 2. dzień (30-07-2026) 18. punkt porządku dziennego: Sprawozdanie Komisji Finansów Publicznych o rządowym projekcie ustawy o zmianie ustawy - Prawo bankowe oraz niektórych innych ustaw (druki nr 2642 i 2860). Poseł Jolanta Zięba-Gzik: Szanowna Pani Marszałek! Panie Ministrze! Wysoka Izbo! Mam zaszczyt przedstawić stanowisko klubu Polskie Stronnictwo Ludowe odnośnie do rządowego projektu ustawy o zmianie ustawy - Prawo bankowe oraz niektórych innych ustaw. Jest to projekt, którego podstawowym celem jest zwiększenie bezpieczeństwa banków, poprawa jakości nadzoru nad rynkiem finansowym oraz lepsze przygotowanie instytucji finansowych na sytuacje kryzysowe. Projekt dostosowuje polskie prawo do unijnego pakietu regulacji CRD VI i CRR III. Regulacje te stanowią kolejny etap wdrażania standardów Bazylei III opracowanych po doświadczeniach światowego kryzysu finansowego z lat 2008-2009. Tamten kryzys pokazał, że problemy sektora bankowego bardzo szybko stają się problemami całej gospodarki. Ich skutki odczuwają przedsiębiorcy, rolnicy, samorządy, pracownicy, kredytobiorcy oraz osoby, które powierzyły bankom swoje oszczędności. Dlatego zapewnienie stabilności systemu finansowego nie jest sprawą dotyczącą wyłącznie banków. Jest to kwestia bezpieczeństwa obywateli i państwa. Jedną z najważniejszych zmian jest wprowadzenie minimalnego progu kapitałowego. Obecnie banki mogą obliczać wymagania kapitałowe z wykorzystaniem metody standardowej albo własnych modeli wewnętrznych. Zastosowanie modeli wewnętrznych może jednak prowadzić do wyliczenia wymogu kapitałowego na znacznie niższym poziomie. Nowe przepisy mają ograniczyć ryzyko niedoszacowania wysokości kapitału, który powinien zabezpieczać bank przed stratami. Jeżeli wymóg wyliczony przy zastosowaniu modelu wewnętrznego będzie zbyt niski w porównaniu z metodą standardową, bank będzie zobowiązany zastosować wyższą wartość. Projekt zmienia również sposób oceny ryzyka kredytowego. Bardziej szczegółowo traktowane będzie m.in. finansowanie zakupu gruntów, budowy nieruchomości oraz nieruchomości, z których dochód ma być głównym źródłem spłaty zobowiązania. Celem tych zmian jest lepsze dopasowanie wymagań kapitałowych do rzeczywistego ryzyka związanego z daną inwestycją. Bank powinien posiadać większe zabezpieczenie tam, gdzie ryzyko jest większe. Jednocześnie regulacje nie powinny niepotrzebnie ograniczać finansowania racjonalnych i bezpiecznych przedsięwzięć. Istotna część projektu dotyczy wzmocnienia niezależności Komisji Nadzoru Finansowego. Przewidziano także ograniczenia dotyczące podejmowania zatrudnienia w podmiotach nadzorowanych po zakończeniu pracy lub pełnienia funkcji w organie nadzoru. Takie rozwiązania mają przeciwdziałać konfliktom interesów. Nadzór nad rynkiem finansowym musi być nie tylko profesjonalny, ale również niezależny i cieszyć się zaufaniem obywateli. Projekt wzmacnia także zasady oceny osób zarządzających bankami oraz osób pełniących w nich kluczowe funkcje. Dotyczy to m.in. członków zarządów i rad nadzorczych, dyrektorów finansowych oraz osób kierujących komórkami kontroli wewnętrznej. Osoby te powinny posiadać odpowiednią wiedzę, doświadczenie i umiejętności. Powinny także dawać rękojmię uczciwego i odpowiedzialnego wykonywania swoich obowiązków oraz być zdolne do niezależnej oceny podejmowanych decyzji. Kolejny obszar zmian dotyczy działalności oddziałów banków oraz innych instytucji finansowych pochodzących z państw spoza Unii Europejskiej. Projekt określa zasady podejmowania przez nie działalności na terytorium Polski, w tym obowiązek uzyskania odpowiedniego zezwolenia Komisji Nadzoru Finansowego. Oddziały te mają być klasyfikowane według skali działalności i poziomu ryzyka, jakie mogą stanowić dla stabilności systemu finansowego. Podmioty działające na polskim rynku powinny podlegać skutecznemu nadzorowi niezależnie od tego, w jakim państwie znajduje się ich siedziba. Projekt przewiduje również obowiązek informowania KNF o istotnych transakcjach przeprowadzonych przez banki. Chodzi m.in. o nabywanie i zbywanie znacznych pakietów akcji, przenoszenie aktywów lub zobowiązań o dużej wartości, a także o połączenia i podziały instytucji. Nowe przepisy dotyczą również uwzględniania przez banki ryzyk środowiskowych, społecznych i związanych z ładem korporacyjnym. Banki będą zobowiązane do analizowania, w jaki sposób tego rodzaju czynniki mogą wpływać na ich sytuację finansową w perspektywie krótko-, średnio- i długoterminowej. Istotne jest jednak to, aby obowiązki te były konkretne, proporcjonalne i rzeczywiście służyły zarządzaniu ryzykiem. Projekt wzmacnia bezpieczeństwo systemu bankowego, poprawia standardy zarządzania, zwiększa skuteczność nadzoru oraz porządkuje zasady działania instytucji pochodzących spoza Unii Europejskiej. Rozwiązania te służą ochronie klientów banków, stabilności polskiej gospodarki i zwiększeniu odporności rynku finansowego na przyszłe kryzysy. Jako klub PSL oczywiście będziemy popierać ten projekt ustawy. Chciałabym bardzo podziękować panu ministrowi Jurandowi Dropowi za pracę nad tym projektem, oczywiście też legislatorom i pani przewodniczącej Krystynie Skowrońskiej. Nie wiem, pan poseł z Prawa i Sprawiedliwości (Dzwonek) tak bardzo kwieciście się tutaj wypowiadał, natomiast ja go nie widziałam na posiedzeniu komisji. Dziękuję bardzo. (Oklaski) Przebieg posiedzenia